Patron i tradycje

Prof. zw. dr hab. Jan Miodek

Prof. zw. dr hab. Jan Miodek - ur. w 1946 r. w Tarnowskich Górach. W latach 1952-1959 uczęszczał do tamtejszej Szkoły Podstawowej nr1, a 1959-1963 do Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Staszica.

Od 1 października 1963 roku został studentem filologii polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego. Uczestniczył w studenckim ruchu naukowym i publicystycznym. Zaczął drukować swe pierwsze teksty w "Agorze" redagowanej przez Lothara Herbsta. Po obronie pracy magisterskiej zatytułowanej Nazwy miejscowe kulturalne typu Środa, Piątek, Wola, Osiek rozpoczął staż asystencki w Katedrze Języka Polskiego.

W październiku 1968 r. poprowadził pierwsze zajęcia z kultury języka, a już w listopadzie stał się autorem rubryki - zamieszczanej we wrocławskim dzienniku "Słowo Polskie" - Rzeczy o języku. Od roku 1993 obecny jest również na łamach "Wiedzy i Życia". Prowadził także rubrykę Słowo jest w człowieku w "Tygodniku Powszechnym". Działalności uniwersyteckiej Profesora towarzyszyła zawsze praca popularyzatorska.

W 1973 r. obronił pracę doktorską pt. Syntetyczne konstrukcje leksykalne w języku polskim, która trzy lata później ukazała się w postaci książkowej. W latach 1975-1977 pracował na placówce lektorskiej w Uniwersytecie Wilhelma w Muenster w Republice Federalnej Niemiec. W 1983 r. uzyskał stopień doktora habilitowanego na podstawie trzech książek: Rzecz o języku, Szkice o współczesnej polszczyźnie oraz Kultura języka w teorii i praktyce. Został kierownikiem Zakładu Języka Polskiego i Kultury dla Cudzoziemców.

Od 1989 r. jest dyrektorem Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego. W 1991 r. Senat Uniwersytetu Wrocławskiego przyznał mu stanowisko profesora nadzwyczajnego. W 1995 r. odebrał z rąk prezydenta Lecha Wałęsy tytuł profesorski. 20 października 2005 został doktorem honoris causa Pedagogicznego Uniwersytetu Wileńskiego, a 10 marca 2006 roku otrzymał ten tytuł na Uniwersytecie Opolskim. Jest członkiem Komitetu Językoznawstwa PAN oraz Rady Języka Polskiego.

W 1987 r. zaczął prowadzić telewizyjny program Ojczyzna polszczyzna. Od 2009r. prowadzi na antenie TVP Polonia wraz z Agatą Dzikowską program Słownik polsko@polski. Podczas programu widzowie z Polski i zagranicy zadają pytania dotyczące języka polskiego za pośrednictwem internetowego komunikatora Skype, lub wysyłają e-maile.

Jest laureatem wielu nagród m.in. Wojciecha Korfantego, Hugona Steinhausa, Towarzystwa Przyjaciół Śląska w Warszawie, Loży Liderów w Katowicach, Ministra Edukacji Narodowej, rektora Uniwersytetu Wrocławskiego, "Złotej Kuli" przyznawanej przez Wrocławską Izbę Gospodarczą i wielu innych. Dwukrotnie został wybrany najpopularniejszym mieszkańcem Wrocławia, jest również honorowym obywatelem Tarnowskich Gór i Kalet oraz singularis incola wsi Bielice.

Jest wielokrotnym laureatem telewizyjnych "Wiktorów" (1988, 1991, 1998) oraz "Superwiktora" za całokształt twórczości w 1998 roku. Znalazł się także na czwartej pozycji w plebiscycie organizowanym przez tygodnik Polityka na najwybitniejsze postacie telewizji XX wieku (2000).

Dnia 23 marca 2006r. Uchwałą Nr  XLII/893/2006 Rady Miasta Jastrzębie-Zdrój Szkole Podstawowej nr 21 w Jastrzębiu-Zdroju nadano imię Profesora Jana Miodka.

W 2007r.  prof. Jan Miodek został laureatem Nagrody Kulturalnej Śląska. Otrzymał nagrodę im. Juliusza Ligonia. Stowarzyszenie Civitas Christiana uhonorowało go „za konsekwentną, nieustającą i skuteczną promocję języka polskiego." Pieniężną nagrodę Pan Profesor podarował  Szkole Podstawowej nr 21 w Jastrzębiu-Zdroju.

Wybrana bibliografia

  • Syntetyczne konstrukcje leksykalne w języku polskim, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1976
  • Kultura języka w teorii i praktyce, Wydaw. Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 1983
  • Rzecz o języku. Szkice o współczesnej polszczyźnie, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1983,
  • Odpowiednie dać rzeczy słowo. Szkice o współczesnej polszczyźnie, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1993,
  • Ojczyzna polszczyzna dla uczniów, Wydawnictwo Radia i Telewizji, Warszawa 1990,
  • Przez lata ze słowem polskim, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław-Warszawa-Kraków 1991,
  • Śląska ojczyzna polszczyzna, Wojewódzka Biblioteka Publiczna, Katowice 1991,
  • O języku do kamery, Krajowa Agencja Wydawnicza, Rzeszów 1992,
  • Nie taki język straszny. O polszczyźnie do uczniów, Gdańskie Wydawnictwo Oświatowe, Gdańsk 1996,
  • Miodek drąży skałę, Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej, Wrocław 1993,
  • Jaka jesteś, polszczyzno?, Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej, Wrocław 1996,
  • Rozmyślajcie nad mową!, Prószyński i S-ka, Warszawa 2002,
  • ABC polszczyzny, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2004,
  • Słownik ojczyzny polszczyzny, wyd. Europa, Wrocław 2002,
  • Słowo jest w człowieku, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2007,
  • Słownik polsko@polski z Miodkiem. Rozmowy profesora Jana Miodka o języku polskim z telewidzami z kraju i ze świata, Wydawnictwo MARINA, Wrocław 2010.

 

 

 

Zobacz więcej:
Tradycje
Spotkania i kontakty z patronem szkoły